Zauważasz u siebie ból łokcia lub całego przedramienia podczas ściskania czyjejś ręki przy powitaniu czy zaciskania dłoni w pięść? Nie lekceważ tego – to może być łokieć golfisty, który nieleczony prowadzi do niesprawności całej kończyny. Sprawdź, co warto wiedzieć o tej przypadłości, jakie są jej objawy i jak leczyć dolegliwość, którą jest zapalenie nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej.

Z tekstu dowiesz się:

• jak objawia się łokieć golfisty,
• jakie ćwiczenia pomogą w walce z łokciem golfisty,
• na czym polega rehabilitacja tego schorzenia,
• kiedy niezbędne jest leczenie operacyjne łokcia golfisty.

Czym jest łokieć golfisty?

Czym jest łokieć golfisty?

Łokieć golfisty nazywany jest czasem także łokciem oszczepnika. To stan zapalny przyczepów ścięgien mięśni zginaczy nadgarstka do nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej. To schorzenie częściej występuje u mężczyzn niż kobiet, a jego bezpośrednią przyczyną jest w zdecydowanej większości przypadków częste, długotrwałe, powtarzalne wykonywanie ruchów zgięcia nadgarstka wbrew oporowi, czyli takich jak podczas gry w golfa.

Tak naprawdę częściej niż u sportowców łokieć golfisty występuje u osób wykonujących określone prace, polegające np. na przykręcaniu i odkręcaniu śrub czy sprawianiu mięsa. Często pojawia się również u stomatologów, którzy podczas leczenia zębów cały czas intensywnie pracują nadgarstkami.

Łokieć golfisty jest zespołem bólowym tkanek miękkich, które są umiejscowione na wewnętrznej stronie stawu łokciowego (tej która przy pozycji „baczność” znajduje się najbliżej brzucha i klatki piersiowej). Do dolegliwości typu łokcia golfisty, może również dojść na skutek uszkodzenia mięśnia nawrotnego obłego. Niejednokrotnie przerost mięśni przedramienia po przyśrodkowej stronie kończyny uciska też nerw łokciowy, co wywołuje dodatkowe dolegliwości.

Łokieć golfisty a łokieć tenisisty – jakie są pomiędzy nimi różnice?

Łokieć golfisty a łokieć tenisisty – jakie są pomiędzy nimi różnice?

Niekiedy zdarza się, że pojęcia łokieć golfisty i łokieć tenisisty są traktowane jako tożsame. W rzeczywistości to jednak różne schorzenia, choć oba dotyczą przedramienia. Tym, co odróżnia te dolegliwości od siebie, to która grupa mięśniowa dotknięta jest przez chorobę. W przypadku łokcia golfisty ból występuje po stronie wewnętrznej łokcia. Łokieć tenisisty natomiast powoduje dolegliwości bólowe po jego zewnętrznej stronie.

Różne aktywności doprowadzają do przeciążenia konkretnych grup mięśniowych. Łokieć golfisty to zapalenie przyczepu zginaczy, ból na wewnętrznej stronie łokcia będą wywoływać aktywnościach takie jak: rzuty piłką, wspinaczka czy niesienie ciężkiego przedmiotu przy wyprostowanym łokciu i zewnętrznej rotacji przedramienia. Przy zapaleniu przyczepu prostowników ból pojawi się na zewnętrznej stronie łokcia, przy niesieniu ciężkiej patelni czy  przy używaniu motka.

Entezopatia nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej – objawy

Entezopatia nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej – objawy

Najbardziej charakterystycznym objawem łokcia golfisty jest ból po wewnętrznej stronie łokcia. Nasila się np. podczas ściskania dłoni w pięść, wymianie uścisku ręki z drugą osobą czy w trakcie noszenia toreb z zakupami i podnoszenia ciężarów. Czasami ból promieniuje aż do palców ręki, najczęściej czwartego i piątego. W pierwszych stadiach choroby tkliwość jest lekka i umiarkowana, ale z czasem uniemożliwia normalne funkcjonowanie, pojawia się sztywność, a w zaawansowanych stanach w sposób całkowity ogranicza normalne funkcjonowanie.

Ból nasila się często podczas zgięcia nadgarstka, a także przy pronacji przedramienia. Dlatego dyskomfort bywa odczuwalny nawet przy otwieraniu drzwi i przekręcaniu gałki. Z czasem może występować nie tylko przy wykonywaniu aktywności, lecz także w spoczynku. Wskutek tego pacjent zaprzestaje wykonywania ruchów, aby uniknąć tkliwości. Powoduje to osłabienie mięśni i pogłębia schorzenie. Dlatego rozpoznanie łokcia golfisty, leczenie i fizjoterapia w przypadku tego schorzenia są koniecznością.

Rozpoznanie łokcia golfisty

Rozpoznanie łokcia golfisty

Występowanie łokcia golfisty to dysfunkcja, która może poskutkować trwałymi uszkodzeniami, a nawet niepełnosprawnością. Dlatego, jeśli zauważamy w łokciu jakiekolwiek niepokojące objawy, należy koniecznie skonsultować się z lekarzem. Wstępną diagnozę łokcia golfisty lekarz opiera już na podstawie prostych testów, w trakcie których wykonuje ręką pacjenta określone ruchy i pyta o odczuwany ból.

Dodatkowo rozpoznanie potwierdzają badania obrazowe. Zazwyczaj specjalista zleca wykonanie USG i RTG. W sytuacji, gdy uzyskane wyniki nie pozwalają na otrzymanie satysfakcjonującego obrazu, wówczas lekarz może zlecić wykonanie dodatkowo rezonansu magnetycznego, który dokładnie ukaże miejsca przyczepu mięśni i charakter przeciążenia.

Łokieć golfisty – ćwiczenia

Łokieć golfisty – ćwiczenia

Jeśli choroba nie jest bardzo zaawansowana, leczenie łokcia golfisty zaczyna się od odpowiednich ćwiczeń. Najpierw prowadzi je fizjoterapeuta, a później pacjent samodzielnie wykonuje je również w domu. Mogą obejmować między innymi:

• rozciąganie zginaczy nadgarstka – rękę z grzbietem skierowanym ku górze i wyprostowanym łokciem pacjent unosi przed siebie, drugą ręką chwyta dłoń i delikatnie odgina nadgarstek ku górze, aż do pojawienia się uczucia rozciągania,
• rozciąganie prostowników nadgarstka – rękę z grzbietem skierowanym w górę i wyprostowanym łokciem pacjent wyciąga przed siebie, a drugą ręką chwyta dłoń i delikatnie zgina nadgarstek ku dołowi, aż do pojawienia się uczucia rozciągania.

Każde ćwiczenie należy powtarzać 5-10 razy.

Łokieć golfisty – rehabilitacja

Łokieć golfisty – rehabilitacja

Ćwiczenia na łokieć golfisty uzupełnia się o zabiegi rehabilitacyjne. To różnego rodzaju masaże rozluźniające i przeciwbólowe, zabiegi falą uderzeniową, jonoforeza, krioterapia, kinesiotaping (oklejanie ręki specjalnymi plastrami). Chore miejsce ostrzykuje się także osoczem bogatopłytkowym. Zawiera ono duże ilości czynników wzrostu, które pobudzają naturalne procesy regeneracyjne i stymulują produkcję nowych, nieuszkodzonych komórek.

W trakcie leczenia łokcia golfisty ważny jest też odpoczynek oraz wstrzymanie się od wykonywania czynności, które spowodowały uraz. Nadwyrężanie łokcia może opóźnić proces zdrowienia, a co gorsze, spowodować również szereg dodatkowych uszkodzeń i urazów, które mogą doprowadzić do konieczności leczenia operacyjnego. W terapii łokcia golfisty bardzo ważne jest też, aby unikać stosowania ciepła w okolicy obszaru dotkniętego schorzeniem. Działanie wyższej temperatury może spowodować zwiększenie dolegliwości bólowych i doprowadzić do jeszcze poważniejszego stanu zapalnego w rejonie łokcia.

Tymczasową ulgę w bólu przyniosą maści dostępne w aptece bez recepty. Warto wybierać produkty zawierające w swoim składzie m.in. mentol, kapsaicynę czy kamforę.

Operacyjne leczenie łokcia golfisty

Operacyjne leczenie łokcia golfisty

Jeżeli ćwiczenia i fizykoterapia nie przynoszą oczekiwanych rezultatów, można rozważyć przeprowadzenie zabiegu operacyjnego. W jego trakcie zmiany zwyrodnieniowe i zwapnienia okolic nadkłykcia są usuwane, podobnie jak fragmenty zdegenerowanych ścięgien. Następnie całość jest zszywana, tak aby kończyna odzyskała pełną funkcjonalność. Oczywiście po zabiegu konieczna jest odpowiednia rehabilitacja.